Laatste nummer

 

Extra  exemplaar: €5,00, voor leden: €4,00, info: ledenadministratie@pnkv.nl

Van onze redactie

Zolang de wereld bestaat vinden er al migratiegolven plaats. De oorzaken daarvan zijn heel divers: cultureel, politiek of economisch.  De reden dat vele Polen naar Nederland vertrekken in een poging om daar hun materiële situatie te verbeteren is economisch.  Er zijn veel Polen in Nederland. Volgens sommige schattingen meer dan 200.000.  Velen keren terug naar Polen, maar er is ook een grote groep die zich permanent in Nederland vestigt.  Ze vormen geen Poolse ‘getto’s’, maar wonden verspreid over het land.

Niet iedereen weet echter, dat een dergelijke massale migratie ook de andere kant op plaatsgevonden heeft.  En dat al heel lang geleden, aan het begin van de XVI eeuw. Toen zochten aanhangers van vervolgde religies hun toevlucht tot gebieden waarin het op dat gebied beter was.  

Zo ging het ook met de Nederlandse Mennonieten, die toen ze zich in Polen vestigden niet alleen hun geloof, gewoontes en hun kennis van waterbeheer meenamen, maar ook hun wetten. De rechten die ze verkregen dankzij hun ijver en bijdrage aan de Poolse economie, maakten het hen mogelijk om hier in alle vrijheid op hun eigen manier leven.

Ze werden dikwijls ‘Ollanders’ genoemd.  Deze rechten verspreidden zich snel en in de XIX eeuw ontstonden er nog veel meer ‘ollandse’ gemeentes, waarin verschillende nationaliteiten samenwoonden, maar de naam toch gehandhaafd bleef.

Na de Poolse delingen trokken veel Mennonieten verder naar het oosten, om aan de verplichte dienst in het Pruisische leger te ontkomen.  Maar er bleven er ook veel achter die later ten prooi zouden vallen aan de germanisatie. Hen wachtte een droevig lot. Na 1945 werden ze als Duitsers bestempeld en moesten ze het land verlaten dat ze eeuwenlang hadden bewerkt en tegen overstromingen hadden beschermd.  Het gevolg was dat de polders onderliepen en de conditie van de sluizen en gemalen bij gebrek aan kundig toezicht en onderhoud snel achteruitging.  Grote delen van Żuławy bleven jarenlang onbruikbaar als landbouwgrond. Over de sporen die de Mennonieten achterlieten schrijft Lex Veldhoen in de verslagen van zijn reizen door Polen. 

Deze en vele andere interessante artikelen vindt u in deze uitgave van Biuletyn.

Veel  leesplezier!